Rodzaje kolarstwa
Kolarstwo szosowe
Najstarsza i najbardziej tradycyjna odmiana kolarstwa polegająca na ściganiu się na rowerach szosowych spełniających normy UCI po zwykłych drogach publicznych. Sport ten jest wciąż najbardziej popularnym na świecie rodzajem kolarstwa. Amatorsko uprawia go ok. milion ludzi, a w rankingach UCI figuruje prawie 2.000 kolarzy uprawiających ten sport zawodowo. Na całym świecie rozgrywane są setki zawodów szosowych. Zawody te rozgrywane są na wiele sposobów.
Najbardziej tradycyjnym rodzajem zawodów są wieloetapowe wyścigi, w których pokonuje się kilka-kilkanaście jednodniowych tras o długości od 80 do 250 km. Większość etapów zaczyna się od jednoczesnego startu wszystkich zawodników, a kolarze pokonują wspólnie większą część trasy jadąc zwartą grupą, zwaną peletonem. Wygrywa ten zawodnik, który pierwszy dojedzie do mety. Część etapów (zwykle dwa) jest jednak pokonywana ze startu dzielonego (kolarze wyruszają na trasę jeden po drugim w kilkuminutowych odstępach), w którym o wygranej decyduje indywidualny czas przejazdu, a nie kolejność dojeżdżania do mety.
Kolarze jadący w takich zawodach tworzą zespoły, w ramach których zawodnicy wspierają się nawzajem i starają się wypracować jak najlepszą pozycję w peletonie swojemu liderowi lub formują własny minipeleton dopomagając liderowi w tzw. ucieczce, czyli oderwaniu się od peletonu. Konieczność jazdy w peletonie wynika z faktu, że na szosie większość wysiłku zawodnika idzie na pokonywanie oporów powietrza, a nie grawitacji i oporów toczenia. Ukrycie się więc za plecami innych zawodników znacząco oszczędza siły. Zawodowi kolarze na płaskich etapach osiągają bardzo wysokie jak na rower średnie prędkości rzędu 36–54 km/h (10–15 m/s).
Kolarstwo przełajowe
Rodzaj kolarstwa uprawianego na rowerach o konstrukcji zbliżonej do rowerów szosowych, a więc na kołach o rozmiarze 28 cali, lecz rozgrywanego na dość trudnych trasach terenowych obfitujących w liczne przeszkody, które zmuszają zawodnika do schodzenia z roweru i przenoszenia go. Kolarstwo przełajowe przypomina bardzo klasyczne kolarstwo górskie tzw. Cross-Country. Oprócz różnic w konstrukcji roweru (koła 28 cali w kolarstwie przełajowym i koła 26 cali w Cross-Country) istnieją też inne różnice między tymi dwoma pokrewnymi sportami.
1) Koła 28 cali na wąskich oponach uniemożliwiają pokonywanie na rowerach sporej części trasy, więc kolarze przełajowi często biegają z rowerami na plecach (co umożliwia mała masa roweru przełajowego), tymczasem kolarze górscy starają się przejeżdżać większość trasy i zsiadają z rowerów tylko w wyjątkowych przypadkach;
2) kolarze przełajowi, w razie problemów z rowerem, mogą korzystać przez cały czas z pomocy serwisu zaś kolarze górscy na trasie przejazdu mogą korzystać z pomocy tylko w wyznaczonych sektorach.
Kolarstwo przełajowe jest niemal sportem narodowym w Belgii. Sporą popularnością cieszy się także we Francji, Holandii, Niemczech i Czechach. Od połowy lat dziewięćdziesiątych w najważniejszych imprezach notuje się wyraźną dominację zawodników belgijskich.
Kolarstwo górskie
Dyscyplina ta jest coraz bardziej popularnym i docenianym sposobem spędzania wolnego czasu. Niektórzy amatorzy uprawiający ten sport traktują go jako możliwość rozwoju fizycznego, stąd duża liczba imprez w których kolarze górscy mogą sprawdzać swoje umiejętności.
Zalety roweru górskiego i jego uniwersalność powodują, że jest on bardzo często wybierany jako środek transportu podczas eskapad górskich oraz wycieczek w trudnym terenie. Dzięki temu pojawił się całkiem nowy odłam turystyki rowerowej, zarówno prywatnej, jak też zorganizowanej, polegającej na przemierzaniu szlaków niedostępnych dla samochodów, a z powodu dużych odległości zbyt długich dla turystów pieszych.
Kolarstwo torowe
Uprawia się je na rowerach torowych zbudowanych na kołach 28 calowych, podobnych do rowerów szosowych, ale o uproszczonej i mocno “odchudzonej” konstrukcji. Tory (zwane też czasem welodromami), na których uprawia się ten sport mają kształt zbliżony do bieżni lekkoatletycznych, na łukach są jednak mocno pochylone, aby można było na nich utrzymywać stałą prędkość. W ramach kolarstwa torowego prowadzi się wiele konkurencji.
BMX
BMX (ang. Bicycle Moto Cross) to jednocześnie nazwa roweru i rodzaju kolarstwa, które zostało zapoczątkowane w USA w latach 70. Sport ten uprawia się na już wcześniej istniejących, ziemnych trasach do motocyklowych zawodów przełajowych, jednak z użyciem rowerów na kołach najwyżej 20-calowych, posiadających wzmocnioną i bardzo uproszczoną (bez przerzutek) konstrukcję. Poza tym BMX-y mogą mieć dowolny typ konstrukcji, masę i geometrię. Istnieją również mistrzostwa świata i puchar świata BMX.
Zawody BMX są rozgrywane podobnie do motocyklowych zawodów przełajowych (tzw. motocrossu). Wszyscy zawodnicy startują na raz z odpowiednio szerokiego pasa startowego a następnie pokonują od kilku do kilkudziesięciu okrążeń toru, który ma ok. 300-400 m długości. W trakcie widowiskowych zawodów często dochodzi do karamboli, jednak dzięki “opancerzeniu” zawodników i stosunkowo niskich prędkości wynikających z samej konstrukcji rowerów BMX nie dochodzi prawie nigdy do poważniejszych obrażeń zawodników.